Gipuzkoako populazioaren %4,3 pobrezia larrian bizi da

DONOSTIA 21 May. (EUROPA PRESS) -

Gipuzkoako 30.000tik gora herritar pobrezia larrian bizi dira, hau da, populazio osoaren %4,3, eta beste 120.000 pobrezia arriskuan daude (%16,8), Gipuzkoako Foru Aldundiaren enkarguz 2012an egindako Gipuzkoako Pobrezia eta Gizarte Bazterkerketari buruzko inkestaren datuen arabera.

SIIS Fundazioak gaur aurkeztu dio inkestaren datu orokorrak Foru Gobernuko Kontseiluari, eta aurkezpen zabalagoa egingo du datorren ostegunean Gipuzkoako Batzar Nagusietan izango den Pobreziaren inguruko Lantaldean.

Datu hauek beste zenbait leku baino toki hobean kokatzen dute Gipuzkoa, nahiz eta datuak kezkagarriak diren, hala nola seme-alabak dituzten familien pobreziaren larriarena, emakumezkoak eta migratzaileak buru dituzten familietako enpleguaren pobreziarena, eta enpleguko pobreziarena.

Foru Gobernuko bozeramaile Larraitz Ugartek esan du pobrezia erlatiboaren tasa edo pobrezia arriskua Espainiako Erreinu osoari dagokiona baino %20 gutxiagokoa dela, eta Europako Batasunean dagoenaren ia berdina. Gainera, ez dago alde nabarmenik lurraldeko eskualdeen artean.

Halere, eta konparazioa aldekoa izan arren, "Gipuzkoan egoera ez dela kezkagarria pentsatzeko arrazoirik" ez dagoela esan du, bost pertsonatik bat pobrezia larriko egoeran edo arriskuan baitago. Zehazki, 30.000 pertsona pobrezia larrian bizi dira (hilean 561,7 euro baino gutxiagorekin ateratzen dira aurrera) eta beste 120.000 pobrezia arriskuan daude (hilean 842,5 eurotik beherako diru sarrerak dituzte).

Pobrezia erlatiboaren tasa, etxebizitzaren gastuak kendu eta gero, %21,1ekoa izango litzateke eta pobrezia larriarena %9,3koa (ia bikoiztu egin da). Populazioaren %10etik %13ra bitartekoa pobrezia energetikoak erasanda dago, alegia, argi indar eta berogailu zerbitzuen gutxieneko batera iristeko modurik ez duela daude.

Pobreziaren profilei dagokionean, Ugartek "gero eta larritasun handiagoko arazotzat" jo du haur pobrezia edo, zehazkiago, seme-alabak dituzten familiena. Funtsean, enplegua okertzearen eraginez da hau, lana duen populazioaren %7 "enplegu pobrezia" edo "working poor" deitzen denak erasana baitago. Hauek ordaindutako lana izan arren, beren buruak eta familiak mantentzeko adineko diru sarrerarik lortzen ez duten pertsonak dira.

Pobreziaren arriskua helduen populaziotik haur eta gazteen populaziora igarotzen ari da enpleguaren okertzea dela-eta batetik, eta pentsioen sisteman eskaintzen duen babesagatik bestetik. Pobrezia larriaren kasuan 18 urtetatik beherakoengan duen eraginak 2,2 bider biderkatzen du 65 urtetik gorakoena.

EMNAKUME ETA ETORKINAK

Emakumezkoen eta etorkinen taldea agertzen da inkesta honetan bereziki erasandako talde bezala. Gipuzkoan bizi diren etorkinetatik %33 eskas daude ongizate egoeran, eta beste jatorrietako pertsonak buru dituzten etxeen %51 bazterketa larri edo moderatuan daude, bertakoak buru dituzten %10aren ondoan.

Genero ikuspegitik, gizonezkoen eta emakumezkoen pobrezia tasak antzekoak izanik ere, egoera aldatu egiten da etxeko sostengu nagusia emakumezkoa den familien datuak aztertzen badira. Kasu hauetan gizonezkoak buru dituztenen tasak bikoiztu egiten dituzte eta %12,6ra iristen dira.

Foru Gobernuko bozeramaileak gutxieneko errenten politiken eraginkortasuna eta gizarteak dituen baliabideen ezagutzaren garrantzia azpimarratu du. Gipuzkoako populazioaren %22,2 pobrezia erlatiboko egoeran legokeela esan du, baldin eta prestazio ekonomikorik ez balego: Sarrerak Bermatzeko Laguntza, Sarrerak Bermatzeko Errenta, Etxebizitzarako Prestazio Osagarria edo Gizarte Larrialdiko Laguntzak.

Laguntza publikoen sistema honek Gipuzkoako pobrezia arriskua %16,8ra gutxitzen du, 2012an 40.000 pertsona pobreziatik irtetea esan nahi duelako. Pobrezia larriaren kasuan prestazio hauegatiko pobreziaren gutxitzea %57koa da, populazioaren %10etik %4,3ra igaroz, 39.000 pertsonari eraginez.

Bestalde, Gipuzkoako Pobrezia eta Gizarte Bazterkerketari buruzko Inkestaren arabera, 17.300 pertsona inguru, baldintzak bete arren, laguntza hauek eskatu ez dituzten familia unitateetan bizi dira. "Bere eskubideetan aritu gabe ustezko populazio eskatzailearen zati batek sarreren berme laguntzetara egon daitekeen irisgarritasun arazo larri bat agertzen zaigu honekin", esan du Ugartek.

Galdetutako eta pobrezia larrian bizi diren pertsonen %48k eta gizarte bazterkeria egoeran dauden familietan bizi diren %69k ez dakite Sarreren Bermerako Errenta Lanbiden eskatu behar dela, eta populazio osoari bagagozkio kopuru hori %80koa da. Pobrezia egoera larrian dauden familietatik %53k azken 12 hilabetetan ez du eskatu sarreren bermerako euskal sistemako inolako laguntzarik.