OURENSE, 18 Jun. (EUROPA PRESS) -
O parque natural Baixa Limia-Xurés é o lugar habitual de solta para os pitos de aguia real, que se crían durante dous meses pola ONG Grupo de Rehabilitación da Fauna Autóctona e o seu Hábitat (Grefa) en Madrid e logo transpórtanse para a súa liberación a esta zona dende hai 12 anos.
Nestas paraxes do Xurés os animais, que levan emisores GPS para ser localizados, mostraron unha supervivencia do 50 por cento, unha porcentaxe máis elevado que a media, que é dun 30 por cento.
O presidente de Grefa, Ernesto Álvarez Xusto, que é natural de Pobra de Trives, explicou a Europa Press que os 18 exemplares liberados ata agora pasan unha etapa xuvenil de dispersión que lles leva a territorios máis ou menos afastados do inicial, para establecerse máis tarde nun espazo que ten como media cen quilómetros cadrados.
"Cando comezamos a traballar no reforzo da poboación destas rapazas, había en Galicia uns catro territorios censados e agora temos entre seis e doce, o que supón un gran progreso, pois iso indica que xa temos resultados permanentes a partir dos polos de reforzo, que constitúen, ata que cumpren cinco anos, un poboación flotante que non se sabe onde se establecerá", destacou.
A situación da aguia real en Galicia centra un informe que o colectivo prepara para dar a coñecer dentro dunhas semanas e este martes presentaron un libro do avogado ambientalista Eduardo Gil sobre a normativa que rexe a protección da fauna salvaxe e un pequeno catálogo de boas prácticas para conservar a biodiversidade.
A presentación do libro foi no parador de San Estevo de Ribas de Sil ( Nogueira de Ramuín ) elegido según Álvarez (Nogueira de Ramuín), elixido, segundo Álvarez, pola súa situación no medio dun bosque primario en plena Ribeira Sacra, o que dá un marco "coherente co traballo que se desenvolve en Grefa", sinalou.
Alí tamén falou Alberto Gil, que se presentou como "pastor de aguias" do parque do Xurés e explicou que os territorios históricos da aguia real en Galicia comprendían case toda a comunidade pero os eucaliptales, piñeirais, presión urbana, uso masivo de velenos a mediados do século XX e a persecución directa dos exemplares "abocó a esta rapaza a quedar decimada".
Cando comezou o traballo de reforzo con polos criados durante dous meses en catividade, segundo Gil, o seguimento vía VHS primeiro, e GPS despois, permite constatar que hai establecidos dous ou tres individuos na Serra do Cando e na de Suído (entre Ourense e Pontevedra) e parellas establecidas, sobre todo, no Macizo Central e sur de Ourense.
Segundo o "pastor de aguias", o último exemplar seguido vía GPS dende 2012 saíu do Xurés e desprazouse durante o outono ata o Algarve, no sur de Portugal, e volveu ao Alentejo (centro de Portugal). "Anda agora por Pena de Francia, en Salamanca, así que esperamos que tras esta dispersión volva para asentarse polo que sería o seu territorio natal no Xurés ou no Macizo Central", sinalou.
Os territorios máis asentados, segundo Álvarez, están, en solo ourensano, en Pena Trevinca, Serra de Queixa, Serra de San Mamede e sobre todo entre Viana do Birlo e Trives, onde tamén se producen "baixas pola destrución involuntaria de niños, cando se abren pistas forestais sen controlar todo o necesario", lamentou.
DANOS ÁS AGUIAS
O traballo de reforzo con polos de Grefa inclúe tarefas desenvolvidas pola Consellería de Medio Ambiente, como a mellora da dispoñibilidade de presas para as rapazas, ou melloras ambientais para facilitar o seu desenvolvemento, ademais de cambios nos tendidos eléctricos realizados por Gas Natural Fenosa, "como o que fíxose de varios quilómetros no Xurés, tras a morte de dúas aguias electrocutadas," concretou Álvarez.
Con todas as dificultades, segundo dixo, a taxa media de mortalidade asociada a programas de reforzo pode ser do 60 ou 70 por cento dos exemplares, pero en Galicia, o traballo estase a saldar cun 50 por cento de baixas, "o que dá outro tanto de supervivencia e é moi alta".
LIBRO NON XURÍDICO
Pola súa banda, o avogado ambientalista Eduardo Gil, de Grefa, explicou que a ONG ambiental editou en papel ecolóxico o seu libro de boas prácticas para a conservación da biodiversidade e "sen ser unha publicación xurídica, si explica por que se traballa na conservación da aguia real no Xurés e a normativa internacional, europea, estatal, autonómica e local que xustifican todas as accións nese campo".
O libro é distribuído por pedidos rexistrados na páxina da ONG Grefa, e costa 10 euros destinados integramente aos seus proxectos ambientais. No desenvolvemento de boas prácticas, tamén destina un espazo ás primeiras Reservas Mariñas declaradas en España, no litoral galego.