Actualizado 20/02/2009 19:47

Academia de la Llingua y otres organizaciones piden la oficialidá del asturianu tres l'alvertencia de la Unesco

UVIÉU, 20 de Febreru (EUROPA PRESS)

L'Academia de la Llingua Asturiana consideró güei "gravísima" la situación de peligru de desapaición na que la última versión del 'Atles de les Llingües en peligru del mundu' de la Unesco, fechu públicu ayeri, asitia al asturianu, y exixe, como única solución la so oficialidá.

Asina lo espresó la presidenta de l'Academia, Ana Cano, pa la que l'asturianu ye una de les llingües que más peligru de desapaición cuerren de tol estáu.

Pa Cano, ye una situación "gravísima, n'evidente peligru de desapaición". "Como nun se pongan les midíes que faigan posible qu'esta lingua puea siguir alitando, midíes de carácter políticu, que tienen que pasar pela reconocencia de la oficialidá, va siguir tando en peligru mientres esi tema nun se solucione". La oficialidá, al so xuiciu, ye "el primer pasu pa la solución".

"Sería ridículo", añadió, "que seyamos optimistes por ocupar el segundu nivel de peligru en vez del quintu". "Lo qu'hai que facer ye tomar les midíes polítiques correspondientes pa qu'eso nun seya asina, y eso tien que pasar espresamente pela reconocencia de la oficialidá. Mientres nun tenga reconocencia llegal nun llegamos a nengún sitiu", acabó.

L'Academia nun foi la única que pide la oficialidá de magar l'informe. Tamién lo fizo la Xunta pola Defensa de la Llingua. Pa ún de los sos voceros, Xulio Casado l'Altes ye un informe "d'un organismu internacional rigurosu que vuelve repetir lo que dicía'l Conseyu d'Europa: la llingua ta nun peligru claru de desapaición, de marcha atrás evidente, y poro, ye un llamáu d'atención a les alministraciones asturiana y del Estáu pa que pongan remediu a esta situación".

Según Casado, "hai una situación de marxinalidá de derechos llingüísticos y d'accesu al usu n'ámbitos públicos de la llingua evidente, y eso ye lo qu'hai que correxir" cola declaración d'oficialidá "lo primero posible".

A lo último, consideró "vergoñoso" que seyan organismos internacionales, como la ONU o'l Conseyu d'Europa, los que "llamen l'atención al Gobiernu asturianu sobre la situación del patrimoniu llingüísticu". "Da la sensación de que tamos nun estáu en víes de desarrollu que nun ye quién a protexer patrimonios culturales, como ye'l casu de la llingua", añadió.

BLOQUE, UNA y ANDECHA PIDEN LA OFICIALIDÁ

El nacionalimu y l'asturianismu políticu tamién aprovecharon pa exixir la oficialidá del asturianu de magar la publicación de la nueva versión del Atles de la Unesco. Fízolo al traviés de les sos organizaciones más representatives: el Bloque por Asturies, Unidá Nacionalista Asturiana y Andecha Astur.

Pal Bloque, l'alvertencia de la Unesco, en pallabres del so voceru, Pablo Fernández, demuestra que "el discurso de la oficialidá nun ye imponer una llingua a naide", como se diz "dende la trinquera de los contrarios a la llingua". Coincide cola Academia y cola Xunta en que la oficialidá ye la única forma d'iguar la situación de peligru, y señaló que si l'asturianu acaba desapaeciendo "Asturies va dexar de ser lo que ye".

UNA pidió una "respuesta activa del Gobiernu asturianu", porque la Unesco vuelve "poner enriba la mesa que l'asturianu necesita mayor protección llegal al traviés d'un rangu superior, y esi rangu tien de ser el de la so consideranza como llingua oficial, como yá aconseyó'l Comité d'Espertos del Conseyu d'Europa, que proponía la declaración d'oficialidá p'asegurar la sobrevivencia de la llingua".

P'Andecha Astur, lo que diz l'Atles "dexa mui claro que la política llingüística desendolcada pol Principáu nun lleva a que la llingua Asturiana puea salir de la situación de peligru y del camín de la extinción". La organización tamién exixó la oficialidá, y dixo "a los gobernantes del Principáu, en referencia a PSOE y IU, que son responsables de llevar a la llingua a la extinción y de tar faciendo n'Asturies un xenocidiu cultural imperdonable".

Asturianu ofrecido por