Arabako ikasle nerabeen %47,3k noizbait kontsumitu du pornografia online

GASTEIZ 24 (EUROPA PRESS)

Arabako ikasle nerabeen %47,3k pornografia kontsumitu du online noizbait, Gasteizko Udalak, Vital Fundazioak eta Euskal Herriko Unibertsitateko (EHU) PSIDES ikerketa taldeak lurralde historikoko adingabeen pornografiaren sareko kontsumoari buruzko lanaren arabera. Fenomeno hori "ezin da modu isolatuan ulertu, hazten ari diren gizarte digitalaren testuinguru zabalagoaren barruan baizik", lanaren egileen arabera.

Azterlanaren sustatzaileek astearte honetan egindako aurkezpenean azaldu dutenez, helburu nagusia nerabeen artean pornografiaren online kontsumoak duen prebalentzia ulertzea izan da, baita aldagai psikosozial garrantzitsuekin duen lotura ere, hala nola sexting-arekin, sareko sexu biktimizazioarekin, Interneteko arriskuen pertzepzioarekin, autoestimuarekin, enpatiarekin, adimen emozionalarekin, hautemandako gizarte babesarekin eta jarrera sexistekin.

Horretarako, Arabako 14 ikastetxetako DBH, Batxilergo eta Lanbide Heziketako 12 eta 17 urte bitarteko 1.413 ikasleko lagina erabili da, sexuaren, ikasmailaren, ikastetxe motaren eta hiri eta landa ingurunearen araberako ordezkaritza orekatuarekin.

Bada, datuek erakutsi dute ikasleen %47,3k noizbait kontsumitu duela pornografia sarean. Proportzioa nabarmen handiagoa da mutilen artean (%67,5) nesken artean baino (%32,5). Gainera, guztizkoaren %44k dio pornografia kontsumitzen jarraitzen duela gaur egun, eta beste behin ere mutilen artean kontsumoa askoz handiagoa da (%80,3).

Adinari erreparatuz gero, pornografiarekin lehen harremana 12,04 urterekin gertatzen da, eta 6 urterekin izandako lehen kontaktu kasuak ere erregistratu dira. Ohiko kontsumoa hasteko batez besteko adina 13,38 urtekoa da. Nabarmentzekoa da nerabeen %65 inguruk adierazi duela lehen harremana ustekabekoa edo halabeharrezkoa izan zela, eta horrek agerian uzten du eduki mota horietara iristea "erraza" dela. Bestalde, kontsumoak pixkanaka gora egiten du adinaren eta ikasmailaren arabera, eta Batxilergoan eta Lanbide Heziketan ehunekoak bereziki handiak dira.

Joana Jaureguizar Alboniga-Mayor EHUko Psikologia Ebolutibo eta Hezkuntza Saileko kide eta PSIDES taldeko ikertzaile nagusiak adierazi duenez, azterlanak pornografiaren kontsumoaren eta sexting-aren praktikaren artean lotura esanguratsua dagoela egiaztatu du. Pornografia kontsumitu duten nerabeek gehiago parte hartzen dute sexu edukia duten mezuak, irudiak edo bideoak bidaltzen, pornografia kontsumitu ez dutenekin alderatuta.

Era berean, sareko biktimizazio sexualeko esperientzien prebalentzia handiagoa ikusten da pornografia kontsumitu dutenen artean, eta, neskek aipatu dutenaren arabera, mutilek baino maizago pairatu dituzte horrelako egoerak, hala nola nahi ez diren sexu eskaerak, sexu edukia baimenik gabe bidaltzea edo irudi intimoak zabaltzearekin lotutako mehatxuak.

ZAURGARRITASUNA

Ikerketaren emaitzen arabera, pornografiaren kontsumoa Interneteko arriskuen pertzepzio txikiagoarekin lotzen da, eta horrek ingurune digitalean jokabide arriskutsuekiko zaurgarritasuna areagotu dezake. Gainera, horrelako edukiak kontsumitzen dituzten nerabeek enpatia emozional eta kognitibo txikiagoa dute, batez ere beste pertsona batzuen emozioak ezagutzeko eta ulertzeko gaitasunean.

Hautemandako laguntza sozialari dagokionez, pornografia kontsumitu dutenek adierazi dute familiaren, lagunen eta pertsona garrantzitsuen babes txikiagoa sentitzen dutela.

Era berean, ikasle kontsumitzaileen artean etsaitasunezko sexismoaren (emakumeekiko jarrera erabat negatiboak eta aurreiritzizkoak) eta sexismo onberaren (emakumeekiko jarrera konondorengoa edo paternalistak, emakumea idealizatuz baina genero rol tradizionaletara mugatuz) maila handiagoak identifikatzen dira, eta horrek "indartu egiten du eduki horiek genero jarrera eta rol desorekatuen eraikuntzan duten eraginari buruzko kezka".

Azterlanaren egileen arabera, emaitzek agerian uzten dute beharrezkoa dela hezkuntza afektibo-sexual integrala indartzea, bai eskolan, bai familian, ikuspegi kritikoa txertatuz pornografiari, baimenari, berdintasunezko harremanei eta Interneten erabilera seguruari buruz.