SANTIAGO DE COMPOSTELA, 9 Abr. (EUROPA PRESS) -
O Centro de Documentación en Igualdade e Feminismos (CDIF), que pertence ao Consello da Cultura Galega (CCG), abriu un espazo dixital "pioneiro" en España que pon a disposición do público un total de 678 documentos do movemento feminista organizado en Galicia, que corresponden a 12 entidades.
Este é un paso máis dentro do proxecto 'Memoria en movemento', que desde o 2005 traballa en recuperar e conservar a produción xerada por activistas e feminismos do territorio galego. En 2019, este labor desembocou na creación do CDIF, que ademais incorporou a perspectiva do movemento LGTBIQ+.
"Conseguir os dereitos das mulleres, e nomeadamente das mulleres galegas, é un traballo colectivo. Estes documentos reflicten unha pequena parte dese esforzo", destacou a directora do CDIF, Carme Adán, que presentou a iniciativa acompañada da presidenta do CCG, Rosario Álvarez.
Os materiais recompilados teñen un marcado carácter "fráxil": carteis, pancartas, pasquíns, adhesivos, notas escritas nun papel e mesmo correspondencia. "Ese material é moi fácil que vaia ao lixo cando desde o punto de vista patrimonial é moi valioso porque moitas veces a historia está depositada só na documentación", defendeu Álvarez.
Precisamente, o CDIF realiza un tratamento "rigoroso" das doazóns que tanto organizacións como particulares poden realizar. Até agora, a colección Movemento Feminista Organizado en Galicia (MFOG) integra xa materiais de máis de 200 entidades, que se irán incorporando progresivamente á rede.
O seguimento deste material gráfico permite albiscar a "concepción" dos temas relevantes para a sociedade e os feminismos. Neste sentido, a documentación de cada década --entre as que a do 1975 e o 1985 houbo un surgimiento destacado-- dá conta da "diversidade" de problemáticas que puxo sobre a mesa o movemento.
Tamén evidencia as "prioridades" que existían en cada momento, segundo explicou Adán. Por exemplo, a violencia sexual e o aborto estiveron presentes desde o xerme do movemento, que, aos poucos, foi incorporando un carácter ecofeminista. A abolición da brecha salarial e debates sobre o divorcio son outras das cuestións presentes ao longo do tempo.
Ademais, Adán recalcou a singularidade do feminismo galego: "Ten un traballo organizado propio, con debates atravesados por cuestións nacionais ou cuestións da lingua". Tamén atopa "unha relación moi clara" coa guerra. "O feminismo galego é moi antimilitarista, cunha posición clara e unha participación activa en moitas das pancartas", expuxo.
CASE 700 DOCUMENTOS
Nos preto de 700 documentos subidos á rede figuran entidades destacadas como a Asociación Galega ds Muller, unha das primeiras organizacións feministas autónomas do territorio. Desa mesma matriz forman parte a Asociación Galega ds Muller de Ourense, a de Santiago de Compostela e a de Vigo, cuxos materiais tamén foron liberados no espazo dixital.
Entre outras, tamén están representadas as Asembleas de Mulleres, que xurdiron na década de 1980 por mor de parte do anterior tecido, e os Grupos de Mulleres da Universidade, activos desde 1983 até comezos dos anos 2000.
Neste contexto, a institución remarca o seu carácter "pioneiro" no conxunto de España, "na vangarda das políticas de preservación da memoria social". A súa posta en marcha cobra especial relevancia no contexto no que, en 2026, o Ministerio de Cultura está a impulsar o Arquivo Histórico dos Movementos Sociais, que iniciou coa creación do Arquivo das Mulleres.
Rosario Álvarez e Carme Adán confían en que o material posto a disposición sexa utilizado no traballo de investigadores e contribúa tamén a aumentar o coñecemento da poboación xeral. Durante os próximos meses, desenvolverán accións de difusión, como unha exposición con parte destes documentos.