Zaldibarko zabortegia erortzen ari dela salatu eta premiazko neurriak hartzeko eskatu diote Jaurlaritzari

BILBO, 26 (EUROPA PRESS)

Zaldibar Argitu plataformak, Ekologistak Martxan erakundeak eta Euskal Herriko Eskubide Sozialen Kartak salatu dute Zaldibarko (Bizkaia) zabortegia erortzen ari dela eta premiazko neurriak hartzeko eskatu dio Eusko Jaurlaritzari.

Hiru erakundeek prentsa agerraldia egin dute astelehen honetan Bilbon, Zaldibarko zabortegiaren egoerari buruzko azken datuen aurrean "kezkatuta" daudela adierazteko. Kolektiboen ustez, "oso garrantzitsua da bizilagunei egungo arrisku egoeraren berri ematea", eta mobilizatzeko deia egin dute, "Eusko Jaurlaritzari premiazko ekintzak eskatzeko, beste hondamendi bat saihesteko".

Ildo horretan, elkarretaratzea egingo dute ostegunean, ekainaren 29an, 12:00etan, Eusko Legebiltzarraren aurrean, Gasteizen, eta manifestazioa ostiralean, ekainaren 30ean, 19:00etan, Zaldibarko Udaletxe plazatik abiatuta.

Erakundeotako ordezkariek agerraldian azaldu dutenez, Jaurlaritzak Geología y Geotecnia Larrea S.L. enpresari eskatutako txosten geologikoaren arabera, Zaldibarko zabortegiaren hondakinen masa ez da egonkorra: apirilean, segurtasun faktorea 1,15ekoa zen, eta beheranzko joera zuen, eta eraitsi egin daiteke 1 baliora jaitsiz gero. Jaurlaritzak 2021eko abuztuan jo zituen amaitutzat eremua egonkortzeko lanak, eta orduan 1,6koa zen segurtasun faktorea baldintza lehorretan eta 1,4koa drainatze akatsen baldintzetan. "Hau da, egoera larritzen ari da modu kezkagarrian", nabarmendu dute.

Eneko Iraeta Zaldibar Argitu taldeko kideak argitu duenez, "Eusko Jaurlaritzak berak txostena epaitegira bidali du. Egonkortasunari begiratuz gero, arriskua handia da, mugitzen ari da, pitzadurak daude".

Arriskua balizko erorketa batetik haratago doala gaineratu du, "gasen, usainen eta suteen isurketei dagokienez ere arrisku handia baitago". Hiru urte baino gehiago geroago, Zaldibar Argitu-ko kideak salatu du egungo egoera ez dela zabortegia erori zen egunekoa baino hobea (2020ko otsailaren 6an erori zen), eta hondakin masaren egonkortasun galera azkarrak "alarmak piztu ditu", egunean 2 mm inguruko mugimenduak baititu. "Oso kezkatuta gaude", esan du Iraetak.

JAURLARITZARI DEIA

Horrela, berriro erortzeko arriskua dagoenez, Ekologistak Martxan-eko kide Javier Vázquezek Eusko Jaurlaritzari eskatu dio "baliabide eta mekanismo legal guztiak jartzea zuzenean, subsidiarioki eta berehala jarduteko".

Ildo horretan, Eusko Jaurlaritzaren ekintza beharrezkoa dela uste du, "egoeraren zuzeneko erantzulea nor den, sor daitezkeen legezko beste erantzukizun batzuk zein diren eta azkenean beharrezko jarduerak nork finantzatu behar dituen kontuan hartu gabe".

Vázquezek gogorarazi duenez, ingurumen-erantzukizunari buruzko 2004/35/EE Zuzentarauaren arabera, "erakundeen betebeharra eta erantzukizuna da beren lurraldean ingurumena eta osasun publikoa zaintzea, bai eta hura babesten duten legeak betetzea eta betearaztea ere".

Era berean, hiru kolektiboek eskaera bat erregistratu dute Eusko Jaurlaritzako Ekonomiaren Garapen, Iraunkortasun eta Ingurumen Sailean, "Eitzagako zabortegiaren segurtasuna, ingurunearen ingurumen babesa eta indarrean dagoen legeria betetzea bermatzeko beharrezkoak diren neurri guztiak lehenbailehen eta berehala hartzeko" eskatuz.