Determinar áreas da USC para incorporar e formar persoal "de forma urxente", reto que se autoimpone a súa nova reitora

   SANTIAGO DE COMPOSTELA, 14 Mar. (EUROPA PRESS) -

   A Universidade de Santiago de Compostela (USC) terá, por primeira vez nos seus 531 anos de historia, unha muller á fronte, trátase da catedrática en Estatística e Investigación Operativa Rosa Crujeiras, quen se autoimpone para o seu seis anos de mandato o reto de determinar áreas da universidade para incorporar e forma persoal "de forma urxente".

   A ribeirense, que alcanzou o 61,65% do voto ponderado na segunda volta das eleccións á rectoría, promete tamén que porá ás persoas "no centro" e aposta por implementar políticas sociais para atender aos estudantes en situacións de vulnerabilidade.

   Nunha entrevista con Europa Press tras coñecerse a súa vitoria, Crujeiras define o seu nomeamento como un "fito histórico" e unha "débeda pendente" da USC coas mulleres que forman parte da comunidade universitaria.

    Con todo, considera que non só é ela a protagonista e recoñece o papel das outras candidatas destas eleccións: Maite Flores --xunto á que chegou á segunda volta--, María José López Couso e Alba Nogueira.

   "Creo que todas formamos parte deste momento, de dar ese paso, e si ou si tiña que haber unha reitora á fronte da universidade", asegura, á vez que destaca o papel que xogaron outras candidatas que "abriron camiño" en procesos electorais anteriores.

   "Mercedes Brea, Laura Sánchez e Pilar Bermejo, que non chegaron, pero abriron o camiño para que as demais tentásemos dar o paso e chegar á rectoría", enxalza a recentemente reitora electa, á vez que fai fincapé en que "o importante agora é que veñan moitas reitoras máis".

   Crujeiras destaca que a súa chegada ao cargo non é un logro individual, senón o resultado dun "proxecto de comunidade, de unidade e de consenso". O equipo que a acompañará, composto por vicerreitoras, vicerreitores, secretaría xeral e xerencia, formouse tras un longo período de traballo previo, segundo relata.

    A nova dirección situará ás persoas "no centro" de todas as políticas, xa que son "o maior activo" da institución, tal e como destaca Crujeiras. En concreto, urxe a implementar políticas sociais para atender aos estudantes en situacións de vulnerabilidade, sinalando que "non se pode falar de excelencia nin de rendemento académico se non se coñecen o que ocorre nas súas vidas".

   "Temos que atender as novas realidades que temos nas aulas, neste curso temos máis de 200 estudantes con necesidades educativas de adaptación especial dos que hai que facer un seguimento personalizado", subliña.

"IMPORTANTE PRESIÓN" HABITACIONAL

   Un dos puntos críticos aos que se refire é a crise habitacional ante a "importante presión" dos alugueres tanto en Santiago como en Lugo, unha cuestión para que a USC buscará unha mediación activa cos concellos e a Xunta.

   "Nós aí somos moi conscientes de até onde podemos chegar, pero non por non ter responsabilidades, neste caso en materia de vivenda, debemos caer na inacción", indica.

   Entre as propostas, destacan a posta en marcha de programas de convivencia intergeneracional e en vivendas de autonomía, ademais de proxectos de convivencia comunitaria para tratar de axudar en situacións de soidade non desexada.

   No ámbito da saúde mental, a reitora cualifica de "infradotado" o servizo de atención psicolóxica co que conta a universidade e anuncia que tratará de aumentar os efectivos, estender o soporte ao campus de Lugo e desenvolver programas de prevención e acompañamento para toda a comunidade universitaria.

SUBSTITUCIÓN XERACIONAL E RETENCIÓN DE TALENTO

   A maiores, Crujeiras sitúa como reto a substitución xeracional tanto no Persoal Docente e Investigador (PDI) como no Persoal Técnico e de Xestión (PTXAS), para o que propón unha planificación "a microescala" para identificar as áreas con maior urxencia de incorporación e formación, especialmente onde o mercado externo é máis atractivo que a carreira académica.

   "Temos que abordalo desde xa, con planificación, con transferencia, e incidindo en tres aspectos: na acollida, en como acollemos ao noso persoal; no acompañamento ou desenvolvemento de carreiras; e na despedida, asegurando unha transferencia de coñecemento dentro da institución de forma efectiva e tratando e recoñecendo o traballo das persoas que estiveron 30 ou 40 anos connosco", sinala.

   Á vez, Crujeiras insiste en que "hai situacións moi diversas dentro da universidade", polo que propón "adiantarse con planificación e con transparencia.

UNHA IA "RESPONSABLE E ÉTICA"

   Sobre a presenza da Intelixencia Artificial (IA) na USC, Crujeiras admite que este é "un dos grandes elementos da transformación social" na actualidade, polo que asegura que "a universidade non pode estar de costas".

   "Aspiramos a ser das primeiras institucións en implantar unha intelixencia artificial responsable, ética, robusta, unha IA sen riscos e con garantías", anuncia. É dicir, integrar a intelixencia artificial como ferramenta, como tecnoloxía, "pero nunca debe marcar a estratexia".

    "Somos o que somos, a nosa misión está clara, pero a IA pódenos axudar moito a simplificar, a axilizar a nosa estrutura de xestión", recoñece.

   Neste contexto, a reitora denuncia que a dixitalización actual da USC é, a miúdo, "unha capa dixital sobre procesos analóxicos", o que obriga por exemplo aos investigadores a "perder tempo" en formularios en lugar de investigar.

   Así, recoñece que son moitos os compañeiros que invisten "boa cantidade do seu tempo" en formularios e en procesos burocráticos, "o que responde a como se foi abordando a dixitalización neste tempo".

   "Queremos abordar un proceso de simplificación administrativa repensando os procesos liderados desde os servizos da nosa estrutura de xestión con participación de todos os axentes implicados, e pensamos abordalo en tres ámbitos fundamentais: xestión académica, económica e de investigación", sinala.

COLABORACIÓN INSTITUCIONAL

   Sobre a importancia que lle dará á presenza do galego na universidade, Crujeiras lembra a creación dunha Vicerreitoría de Cultura, Lingua e Patrimonio, e asegura que a USC asumirá un compromiso activo na dinamización, no acompañamento, na adquisición e preservación das competencias lingüísticas.

   "Para que sexamos capaces de desenvolvernos cada vez mellor na nosa lingua e tamén facer que a nosa lingua sexa prestigiada en toda a nosa actividade. Pode facerse ciencia en galego, docencia en galego e temos ese compromiso", defende.

    Finalmente, Crujeiras garante unha "total colaboración institucional" cos reitores das universidades de Vigo (UVigo) e A Coruña (UDC). A pesar dos intereses propios de cada institución, a nova reitora da USC avoga por un clima de respecto e diálogo para fortalecer o sistema universitario galego como motor de desenvolvemento.

   "Hai moitas iniciativas comúns, hai iniciativas nas que necesariamente temos que estar xuntas e xuntos. Obviamente cada universidade ten os seus intereses, o seu propósito, pero isto non pode impedir un clima de colaboración, de respecto e de diálogo", detalla.

   Respecto das distintas prioridades e necesidades do Campus de Lugo e do de Santiago, aposta por atender as distintas realidades, potenciar a capacidade en ambos os campus e de entender cales son as potencialidades en cada lugar.

   Por último, Crujeiras agradece a comunidade universitaria o seu apoio durante este proceso electoral que culminou coa súa vitoria fronte á catedrática de Óptica Maite Flores, e promete un proxecto "de unidade, de diálogo e de consensos".