SANTIAGO DE COMPOSTELA, 24 Jul. (EUROPA PRESS) -
O acto de entrega das Medallas de Ouro de Galicia converteuse este venres, na véspera do 25 de xullo, nunha oportunidade para "saldar unha débeda histórica" coas mulleres da colectividade galega no exterior, e tamén nun evento para recoñecer a "odisea da emigración" que viviu a comunidade décadas atrás.
Trasladouno o presidente galego ante o máis de medio milleiro de asistentes que se desprazaron ao Museo da Cidade da Cultura compostelaba, onde recolleron o galardón máis importante que cada ano concede a Xunta a empresaria e vicecónsul honoraria de España en Mar da Prata Claudia Álvarez, a fiscal en Suíza Beatriz Gil; a xornalista Carla Angola; e Camila Fernández, odontóloga en Brasil.
Desde as súas historias persoais, o catro homenaxeadas relataron as implicacións da emigración --Beatriz Gil fíxoo en galego-- e ratificaron o seu vínculo vivo coa comunidade que este 24 de xullo recoñécelles. O verbalizó Carla Angola ao proclamar que "Galicia é fogar", pouco antes de que Rueda reivindicase o papel da colectividade galega na diáspora co foco especialmente nas mulleres.
Minutos antes o presidente arrincara o seu discurso lembrando que entre a Galicia do "leste vise i aquel vaise / e todos todos vanse" á que cantou Rosalía de Castro e a Galicia que "gaña cada ano máis de 30.000 novos veciños transcorren apenas 160 anos".
"Século e medio que explica a esencia dunha terra marcada pola emigración, primeiro nun sentido, despois noutro, e en moitos casos de ida e volta", dixo o xefe do Executivo autonómico, quen lembrou o papel da emigración na literatura, o desenvolvemento industrial ou a posibilidade de prosperar para miles de familias.
Pero tamén utilizou o seu discurso para pór o foco en que Galicia pasou de ser "unha terra de emigración a unha terra de acollida". Como dato, desde 2009 chegaron á comunidade 170.000 persoas má das que han ir. A iso apuntou Rueda ao proclamar que a quen chegan débese "ofrecer traballo, respecto e convivencia", e esixir "integración e esforzo", o mesmo, apuntou que se "ofreceu e esixiu" aos galegos que migraron no seu día.
MIRADA CARA Á MULLER
Máis aló da reflexión a modo de pregunta retórica sobre "como podería explicarse, sen a diáspora, a historia dun pobo cuxo himno naceu alén do Atlántico", Rueda apuntou ao papel das emigrantes e proclamou que estas Medallas "saldan unha débeda histórica con miles de mulleres da emigración que abriron camiños para as xeracións seguintes".
"A diáspora galega tamén foi feminina, pois elas foron as que sostiveron familias, comunidades, empresas e entidades galegas por todo o mundo. Este recoñecemento, o maior que concede Galicia, para Claudia, Carla, Camila e Beatriz, o é tamén para todas aquelas mulleres anónimas que levaron un acento galego polo mundo enteiro", relatou.
O PODER DO ESTILO GALEGO FRONTE A "BRAVUCONADAS"
Antes, Rueda rememorara o exilio, cando "na longa noite do franquismo, a Galicia exterior acolleu as ansias de liberdade que en Galicia eran reprimidas". E aludiu á 'Alba de Gloria 'de Castelao en Buenos Aires, como "prólogo dunha autonomía que a comunidade gañou tres décadas despois". "Na Galicia de hoxe xa cabemos todos. Sexan cales sexan nosas ideas, os nosos soños e os nosos proxectos de futuro", garantiu.
Fíxoo pouco antes de referirse á versión de 'A Odisea' que estes días se proxecta nos cinemas e de proclamar que Galicia, coa emigración "ten a súa propia odisea". Ao tempo, defendeu o estilo de Galicia de estar "no mundo" que proxectou na emigración.
Así, apelou ao poder "da humildade e moito traballo" para contrarrestar nun contexto internacional marcado "polas bravuconadas e o uso da forza".
CATRO TRAXECTORIAS CON GALICIA COMO "DENOMINADOR COMÚN"
Das galardoadas, Rueda destacou que representan "catro traxectorias distintas cun denominador común: Galicia". Todas elas, con orixes galegas, foron, dixo o presidente, criadas "na Galicia fóra de Galicia", unha Galicia exterior á que non se mira hoxe con nostalxia senón como "un dos grandes patrimonios" da comunidade.
Claudia Álvarez é unha empresaria arxentina de orixe galega, que preside o grupo Álvarez Argüelles Hoteis. Tamén vicecónsul honoraria de España en Mar da Prata, dela Rueda destacou que a súa foi "unha das moitas sagas de galegos que emprenderon no ámbito da hostalaría no seu país de acollida".
Como "unha homenaxe a unha xeración de galegos que soubo transformar a esperanza en futuro", na que situou aos seus pais, recolleu o seu galardón a empresaria, quen apelou "ser responsables e achegar a memoria ás novas xeracións para que comprendan que ningunha distancia é capaz de separar o que permanece unido pola memoria, os valores e o corazón".
Seguiulle a a fiscal xefa de Menores no cantón suízo de Argovia, Beatriz Gil, a quen o presidente sinalou como testemuña da vocación de servizo dos galegos no exterior. Nunha intervención en galego, rememorou a súa propia historia e como aprendeu desde a infancia que "a adaptación era o prezo de ser parte da sociedade" de acollida e "o comezo dunha longa loita entre acollida e identidade". "Vivo entre dous mundos, educada e socializada en Suíza, sempre pensei en galego", dixo.
"GALICIA É FOGAR"
A reivindicación de Galicia como "fogar" chegou da man de Carla Angola, filla dunha ourensá exiliada após a guerra civil española, que foi presentada como "unha das xornalistas máis influentes de Venezuela". Dela, Rueda destacou que "a mesma causa da liberdade que levou á súa familia a marcharse de Galicia" é agora a que ela defende desde Miami "cando deixou de poder facelo na súa Venezuela natal".
Finalmente, a odontológa Camila Fernández, unha das profesionais máis relevantes do seu campo en Brasil, recolleu o seu galardón, após destacar Rueda que representa a "excelencia profesional que demostran tantos galegos no seu día a día, aquí e no exterior".
UNHA VERSIÓN DO HIMNO ADAPTADA POLA ARTISTA
No acto institucional, con máis de medio millón de asistentes, participaron as principais autoridades de Galicia, con Rueda e o presidente do Parlamento, Miguel Santalices, á cabeza; así como conselleiros; a alcaldesa de Santiago, a nacionalista Goretti Sanmartín; e representantes do PSdeG --José Ramón Gómez Besteiro celebrará o 25 de xullo desde Buenos Aires--.
A cerimonia arrincou ás 13.00 horas coa entrada das galardoadas e do mandatario autonómico, que tomaron asento ao son do Himno do Antigo Reino de Galicia, interpretado, como é habitual pola Real Banda de Gaitas da Deputación de Ourense.
Antes da entrega houbo unha actuación musical de Belém Tajes, artista con raíces arxentinas e quen tamén interpretou ao final do acto unha versión do Himno de Galicia que elixiu adaptar. Fíxoo incluíndo algúns dos cambios (entre eles a referencia ao valeroso 'clan' no canto de 'chan' --chan--) que, no marco da comisión parlamentaria que analiza a posibilidade de reformar a súa letra, propuxo a Real Academia Galega (RAG), aínda que por agora non foron aprobados.