Azken 50 urteetako ekainik beroena da izan da aurtengoa, 2003koarekin batera

BILBO, 3 (EUROPA PRESS)

Aurtego ekaina oso beroa izan da Euskal Autonomia Erkidegoan (EAE), 1970etik izan den ekainik beroena izanik, 2003koaren antzeko balioekin, Euskalmet euskal meteorologia agentziaren arabera.

Kostaldeko batez besteko tenperatura 20-21 gradu ingurukoa izan da, eta Arabako Lautadan, berriz, 19 gradutik gorakoa, gutxi gorabehera 3,1 gradu gainetik 1991-2020 aldiko batez bestekoarekiko. Horrela, eguneroko tenperaturen bilakaerak erakusten du egun beroak izan direla nagusi, 6-8 gradutik gorako anomalia oso nabarmenekin hainbat egunetan.

Hilaren 9tik 13ra bitartean, penintsularen hego-mendebaldetik sartutako aire beroak tenperaturak igotzea eragin zuen, eta hilaren 10a eta 13a izan ziren egunik beroenak; 10ean 30 graduak gainditu ziren barnealdeko zenbait lekutan, eta 35 gradura ere iritsi ziren leku jakin batzuetan (Etura 35,8, San Prudentzio 35,8, Zanbrana 35,5, Gasteiz 35,1 eta Agurain 35).

Kostaldetik hurbil tenperatura maximoak 25 gradutik beherakoak izan dira itsasoko brisaren eraginez, baina hilaren 11n hodeiak ugaritu eta balio altuenak itsasertzean erregistratu ziren (Behobia 33, Higer 32,6 eta Zorrotza 31,8). Hilaren 13an hego-haizea nabaritu zen eta beroak batez ere Kantauri barnealdeari eragin zion (Sodupe-Kadagua 35,1, Gardea 34,7, Zalla 34,4, Alegia 34,4 eta Zizurkil 34,3).

Hilaren 18tik 21era bitartean, Afrikako aire beroa sartu zen, eta bero-boladako baliorik altuenak hilaren 20an erregistratu ziren, 38-39 graduko tenperatura maximoekin Kantauriko haranetan (Gardea 39,1, Galdakao 38,8, Balmaseda 38,7, San Prudentzio 38,6, Sodupe-Kadagua 38,6, Igorre 38,5, Areta 38,4 eta Saratxo 38,3).

Hilaren 21ean, Kantauri isurialdeko zati handi batean maximoek behera egin zuten, eta beroak batez ere Arabari eragin zion (Zanbrana 36,7, Espejo 36,2, Paganos 35,8 eta Etura 35,7).

Hilaren 22an eta 23an, tenperatura maximoak 32 gradutik gora mantendu ziren Araban, eta 24an tenperaturek berriz ere gora egin zuten eta 30 graduak gainditu ziren orokorrean. Baliorik altuenak berriz ere Kantauriko haranetan erregistratu ziren (Sodupe-Kadagua 38, San Prudentzio 37,9, Gardea 37,8, Galdakao 37,5, Igorre 36,9, Areta 36,9 eta Saratxo 36,7).

Ekaina beste bero-bolada batekin amaitu zen, hilaren 28tik 30era bitartean, Afrika iparraldeko beste aire-masa bero bat sartu izanaren ondorioz.

Tenperatura minimoei dagokienez, deigarriak dira hilaren 20ko eta 30eko goizaldean eta goizean goizetik mendi inguruetan eta itsasertzetik gertu erregistratutakoak (Oiz 24,2, Higer 22,6, Orduña 22,5, Santa Clara 22,5 eta Behobia 22,3), eta horietako batzuek ekaineko serieetako errekorrak hautsi dituzte.

Tenperatura horiekin batera izan den intsolazioa normala baino handiagoa izan da, eta eguzki orduak %15-20 gehiago izan dira, Gipuzkoako ipar-ekialdean izan ezik, datu hori espero zitekeenetik hurbil geratu baita. Hiriburuz hiriburu, Bilbok 214 eguzki ordu izan ditu, Donostiak 196 eta Gasteizek 259.

PREZIPITAZIOA

Prezipitazioari dagokionez, ekaina ohikoaren eta hezearen artekoa izan da orokorrean. Bereziki ugaria izan da Gipuzkoako hainbat lekutan, hala nola Goierrin edo Tolosaldean, eta argi eta garbi urria izan da Trebiñutik Debagoienera doan tartean eta Enkarterrian. Mende honi dagokionez, balio horiek tarteko posizioan daude.

Hilaren 13an, penintsularen ipar-mendebaldean kokatutako aska barometrikoak ezegonkortasun handia eragin zuen. Arratsalde erdian bi ekaitz-gune sortu ziren Gipuzkoako kostaldean eta Arabako ekialdean, eta 2-3 cm-rainoko txingorra utzi zuten.

Iluntzea baino lehen, Nafarroatik zaparrada trumoitsuak sartu ziren Gipuzkoa ekialderantz, eta bi ordu baino gehiagoan leku berean geldikor egon ziren, birsortzen eta zenbait tokitan zaparrada oso handiak eraginez, kasu batzuetan euri-jasak (Alegia 75,1 l/m2 ordubetean, Añarbe 53,7, Belauntza 45,5, Araxes 43,8, Agauntza 41 eta Ereñozu 38,3).

Ordu gutxian, pilatutako kantitateak 60 l/m2-tik gorakoak izan ziren (Alegia 108,7, Añarbe 78,8, Araxes 71,4, Belauntza 69,5 eta Ereñozu 68,1). Zaparrada handien ondorioz, erreken mailek oso azkar egin zuten gora eta gorabehera ugari izan ziren batez ere Goierrin eta Tolosaldean, gehienak uholdeen ondorioz.

Hilaren 24an, penintsularen mendebaldean kokatutako dana batek ekaitzak eragin zituen, eta oso azkar mugitu ziren. Zaparrada trumoitsuak zabaldu egin ziren, eta egun hori hileko egunik euritsuena izan zen, EAEan batez besteko prezipitazioa 14.4 l/m2-koa izan baitzen. Ekaitz horiekin lotuta, guztira 14.624 tximista izan ziren: 8.045 Araban, 3.341 Bizkaian eta 3.238 Gipuzkoan.

Prezipitazio egunen kopurua batez besteko klimatologikoa baino 1-2 egun handiagoa izan da ekainean, 12-13 egunekoa itsasertzean eta 6 egun ingurukoa Arabako Lautadan.

Muturreko meteorologiari dagokionez, Jaurlaritzak 25 abisu hori eman ditu ekainean: 11 prezipitazio handiengatik, lau tenperatura altu iraunkorrengatik eta hamar muturreko tenperatura altuengatik. Gainera, bi alerta laranja aktibatu ditu prezipitazio handiengatik.