O Nobel de Física Klaus von Klitzing alerta dos efectos do cambio climático: "Os próximos 10 anos van ser clave"

   SANTIAGO DE COMPOSTELA, 11 Sep. (EUROPA PRESS) -

   O Premio Nobel de Física Klaus von Klitzing alertou en Santiago sobre os efectos do cambio climático e mostrouse especialmente preocupado pola subida do nivel do mar, que considera o "maior risco" a futuro. "Non podemos esperar até final de século. Os próximos 10 anos serán clave", asegurou.

   O Nobel compareceu este mércores ante os medios de comunicación acompañado polo investigador galego Jorge Mira e polo presidente da División de Física de Materia Condensada da Sociedade Europea de Física, José María de Teresa.

    Xuntos presentaron unha nova edición do Programa Conciencia, que terá o seu acto central este xoves no Pazo de Fonseca cunha conferencia ás 19.30 horas do Nóbel alemán, onde profundará na 'revolución cuántica na metrología', campo predominante da súa investigación.

    Von Klitzing confesouse "pesimista" respecto ao cambio climático e lembrou que as medicións tomadas, por exemplo, nos anos 70, "moito máis imprecisas que as actuais", non fallaron ao predicir o que ocorrería 50 anos.

    Así, puxo o foco na "inestabilidade" que provocaría ter que recolocar á poboación que vive na costa pola subida do nivel do mar. "Cidades como Nova York están en serio perigo", destacou, sinalando que, se se derriten os polos -- algo "probable" tendo en conta que se espera que a temperatura suba máis de dous graos a final de século --, o nivel do mar podería subir 60 metros.

"PESCOZO DE BOTELLA" NAS ENERXÍAS RENOVABLES

   "Non podemos esperar até final de século", afirmou. Ademais, cualificou de "insuficiente" o Pacto Verde Europeo.

   Neste contexto, reivindicou o papel das enerxías renovables, especialmente da solar e eólica. Aquí ve un "pescozo de botella" que hai que desatascar en dous aspectos: a distribución e o almacenamento (para o que propón o hidróxeno), posto que considera que a produción xa non é un problema.

    Preguntado polo papel da enerxía de fusión, impulsada recentemente por gobernos como o alemán, non cre que sexa a solución, xa que se trata dunha fonte enerxética "máis a longo prazo". "E os próximos 10 anos van ser claves", augurou.

EFECTO HALL CUÁNTICO

   O profesor Klaus von Klitzing gañou o Premio Nobel en 1985, só cinco anos despois de descubrir o efecto Hall cuántico en 1980. "Normalmente, todos os Nóbel tardan uns 20 ou 30 anos en recibir o premio após o seu descubrimento", ha contextualizado Mira, que destacou ademais que este achado desatou toda unha "febre de actividade" que permitiu que en 1982 descubrísese outro destes efectos, que tamén foi premiado co Nóbel en 1998.

    Nas súas investigacións, Klaus von Klitzing explorou sistemas de transporte eléctrico que se comportan coma se existisen só dúas dimensións (movemento no plano) a diferenza do mundo tridimensional.

   Isto supuxo todo un "salto conceptual" e, a nivel práctico, "revolucionou" a capacidade de precisión da metrología (a ciencia da medida e as súas aplicacións), neste caso no campo dos fenómenos eléctricos e na física atómica e de partículas.

    De feito, é unha das poucas persoas vivas, chancearon, cunha constante universal, a constante de von Klitzing, RK=h/e2, que se usa como método de calibración da resistencia eléctrica en dispositivos eléctricos.

   Pola súa banda, José María de Teresa explicou que o descubrimento do profesor alemán abriu todo un campo de investigación nas tecnoloxías cuánticas con "efectos moi variados" que estudan, a día de hoxe, "institutos enteiros".

    Von Klitzing recoñeceu que o seu traballo non é "fácil" de trasladar á sociedade, polo que pasou boa parte da rolda de prensa pondo exemplos prácticos aos xornalistas. Vendo que moitos utilizaban papel e bolígrafo, comentou que a liña de grafeno que deixa un lapis sobre o papel xa é un sistema bidimensional.

    Sobre isto, lembrou que a ONU declarou o ano 2025 como ano da física cuántica, un termo que "moitas veces á xente dálle medo". "Pero non debería, xa que as tecnoloxías cuánticas están na base de moitos fenómenos do día a día, como a luz das lámpadas ou as enerxías renovables". "Estamos embebidos de física cuántica", afirmou.

"UN DESCUBRIMENTO POR ACCIDENTE"

   O investigador alemán rememorou como descubriu o efecto hall cuántico. "Non estaba fixo, era algo así como un científico flotante, pagábanme un soldo pero investigaba onde quería. E estaba a investigar como funcionaban os transistores, os elementos básicos dos aparellos eléctricos, cando me atopei con este descubrimento totalmente inesperado (...). E descubrín a resistencia eléctrica por accidente", relatou.

    O Nobel recoñeceu que o descubrimento supuxo "un punto de partida" para unificar unidades de medida, un paso que se completou en 2018.

    "As unidades de base deben ser moi estables e en todo o mundo deben ser as mesmas. Por tanto, inmediatamente despois do meu descubrimento había a idea de incluír o meu descubrimento como unha base para medir porque en todo o mundo son conséntelas independentemente do tempo e a posición", comentou.

    O primeiro paso deuse en 2005, pero non se concretou até 2018, cando un centenar de países ratificou o cambio en Versalles (Francia), unha medida que se implementó a partir do 20 de maio de 2019. "É un éxito da ciencia que un centenar de países consigan porse de acordo para facer os cambios, que non se notan na vida diaria, pero son valores máis estables", apuntou o alemán. "Supón levar a ciencia ao Boletín Oficial do Estado (BOE)", chanceou Mira respecto diso.

INTELIXENCIA ARTIFICIAL

   O Premio Nobel de Física tamén valorou a utilización da Intelixencia Artificial, un avance que lle parece "moi útil" e con aplicacións "moi positivas" para o medicamento e outros campos, pero sobre o que tamén avisou dos seus perigos.

    "Fiámonos moito das imaxes e agora pódense manipular, como a voz, o que supón un gran poder. Debería ser máis transparente. E necesitamos leis que regulen isto. A xente debe ser consciente do risco", apuntou.

    Ademais, sinalou que consome moita enerxía, máis que a computación normal. "E non sabemos como vai ser iso porque vai haber que xerar toda esa enerxía", reflexionou.