O Sergas ten unha "deficiente técnica orzamentaria" ao infraestimar gastos en persoal e fármacos, segundo Contas

   SANTIAGO DE COMPOSTELA, 1 Abr. (EUROPA PRESS) -

   O Consello de Contas detecta unha "deficiente técnica orzamentaria" no Servizo Galego de Saúde (Sergas) en 2023 e apunta, en concreto, á "infraestimación" nas previsións de gasto de persoal e o farmacéutico, algo que se produce "anualmente".

   Así o advirte o informe de fiscalización da Conta Xeral do Sergas correspondente ao ano 2023, publicado este martes por Contas. Este documento, recollido por Europa Press, analiza como o sistema sanitario galego estivo dotado no devandito ano de 4.838,9 millóns de euros, o que supón o 97% do orzamento consolidado de toda a Consellería de Sanidade.

   Este montante global implica que Galicia é a oitava comunidade autónoma que máis dedica á sanidade pública, tanto en termos de porcentaxe sobre o PIB (6,4%) como en euros por habitante orzados (1.842).

   Así, a galega ten sete autonomías por diante en gasto sanitario per cápita --Asturias, Estremadura e Euskadi lideran o ranking de Contas-- e nove por detrás --Murcia, Cataluña e Madrid están á cola--.

   Por áreas sanitarias, a da Coruña-Cee é a que menos orzamento dedicou por cada paciente atendido (1.678 euros) en 2023. No lado oposto situáronse as de Ourense-Verín-O Barco de Valdeorras (2.190 euros por paciente) e a de Lugo (2.180).

UN 10% DE MODIFICACIÓNS ORZAMENTARIAS

   A pesar de que a Xunta orzou 4.838,9 millóns para o Sergas en 2023, o informe de fiscalización advirte que este montante "se incrementou en 480 millóns", un 10%, a través de modificacións orzamentarias, até o total de 5.343 millóns de euros. Este aumento "é superior" ao ámbito total da Administración autonómica. Iso si, Contas destaca a "alta" execución orzamentaria do sistema sanitario, situada no 98%.

   As modificacións concentráronse en capítulos que acumulan a maior parte do gasto sanitario: persoal, bens e servizos, e transferencias correntes. Isto apunta, engade Contas, a "unha deficiente técnica orzamentaria, xa que son situacións que se repiten anualmente de infraestimación do gasto de persoal e do gasto farmacéutico", dous apartados que absorben o 71% do total dos investimentos no exercicio.

   O informe de fiscalización asegura posteriormente, ao falar de ampliacións de crédito, que estes gastos "poden preverse", polo que ve "cuestionable" que teñan encaixe dentro dos considerados 'imprevistos'. Sobre este apartado, Contas lamenta que se "persista no uso inadecuado".

   "Entre os expedientes de ampliación de crédito inclúense, tamén de maneira recorrente, conceptos que non son ampliables" de acordo coa lei de orzamentos da Xunta para 2023, como material de medicamento nuclear, concertos con entidades privadas e retribucións, entre outros.

O 43% DO GASTO, PARA PERSOAL

   O Sergas dedicou a persoal 2.234 millóns de euros no devandito ano, o que supón o 43% das súas obrigacións. Neste sentido, Contas sinala como esta contía creceu un 6% sobre o exercicio de 2022 e como o incremento acumulado desde 2019 foi dun 22%.

   Con todo, caeu a contía dedicada a persoal laboral un 7,5%, como consecuencia da diminución do persoal eventual que se contrataba para facer fronte á covid-19.

   Con respecto ao número de traballadores, o Sergas cifrou en 43.940 os efectivos medios cos que conta a diario, un incremento do 1,1% sobre 2022. De todos eles, o 73,8% está dedicado á atención hospitalaria e o 21,5%, a primaria. O 5% restante está destinado a formación (4,2%), investigación (0,1%) e administración (0,5%).

   Así a todo, o Consello de Contas advirte que o número real de efectivos medios diarios é "superior ao número de prazas orzadas". Isto débese ás contratacións conxunturais, que supuxeron, entre 2019 e 2023, unha subida do 17% sobre o cadro dotado nos orzamentos.

   Isto, reprocha o órgano fiscalizador, "desvirtúa o seu carácter de conxuntural, polo que se fai precisa unha axeitada planificación das necesidades de recursos humanos".

   Así mesmo, Contas observa que o persoal cunha contratación temporal (21.269) "se aproxima á metade" dos efectivos totais en 2023, ao crecer un 1,5% sobre o 2022. En cambio, o persoal con praza en propiedade (22.671) subiu só un 0,8%.

GASTO FARMACÉUTICO

   Pola súa banda, o gasto farmacéutico supuxo unha suma de 1.490 millóns, o 28% do total do Sergas en 2023. Máis en detalle, 607 millóns foron para fármacos da atención hospitalaria --245,5 euros por habitante--, mentres que os outros 883 millóns derivaron das receitas médicas --340,6 euros por habitante--.

   Por áreas sanitarias, a de Ferrol é a que máis inviste en receitas, con 403,1 euros de media por paciente, mentres que a que menos é a da Coruña-Cee, con 311 euros por paciente.

   O dato da área de Vigo (306,4) debe ser considerado aparte, xa que estas cifras non teñen en conta o gasto farmacéutico das 120.175 persoas atendidas polo concerto con Povisa.

CUMPRIMENTO DA TRANSPARENCIA

   No que respecta á transparencia, o informe do Consello de Contas destaca que o Sergas conta co seu propio portal para ese efecto, pero a maior parte da información "só está dispoñible en formatos non reutilizables que dificultan" o tratamento e explotación dos datos e "non sempre se indica a data de actualización".

   Ademais, o órgano fiscalizador cualifica de "baixo" o cumprimento das obrigacións de transparencia por parte de entidades que dependen do Sergas, por exemplo as fundacións públicas de investigación e a Axencia de Doazón de Órganos e Sangue (ADOS).