O xefe de Aduanas en Galicia constata que os narcosubmarinos son unha "vía consolidada" e que hai "alertas periódicas"

   SANTIAGO DE COMPOSTELA, 17 Ene. (EUROPA PRESS) -

   O xefe de Aduanas de Galicia, Jaime Gayá, advirte de que os semisumergibles convertéronse xa nunha vía "consolidada" para a introdución de cocaína e asegura que reciben "alertas periódicamente" de batiscafos próximos á costa galega, nun contexto de "repunte" do tráfico deste estupefaciente tras varios anos nos que se rexistrou un descenso nas aprehensións tanto a nivel autonómico como estatal.

   A orografía galega foi historicamente un factor crave para o asentamento do narcotráfico, que tradicionalmente utilizou a vía marítima para a introdución de droga e que, posteriormente, colleu forza o transporte en colectores.

   No entanto, Gayá explica, desde o seu despacho na Coruña nunha entrevista concedida a Europa Press, que nos últimos anos obsérvase unha "pluralidade de tipoloxías" na chegada da cocaína desde o outro lado do Atlántico até as costas galegas.

   "Mantense o colector, pero volve haber moita introdución por vía marítima e xorde o fenómeno dos narcosubmarinos", sinala o xefe de Aduanas, quen lembra que foi en 2019, coa localización dun semisumergible en Aldán (Pontevedra) con tres toneladas de cocaína a bordo, cando se detectou por primeira vez a presenza destes artefactos en Galicia.

   Desde entón, afirma, este tipo de transporte "xa se consolidou" como unha das "vías habituais" de entrada de cocaína na comunidade.

   Neste sentido, durante 2025 localizouse un narcosubmarino en xaneiro en Muxía (A Coruña) e, ademais, sospéitase que os 3.600 quilos de cocaína intervidos en setembro na Pobra do Caramiñal (A Coruña) tamén chegaron por esta vía, aínda que nese caso non se localizou o batiscafo.

   Gayá recoñece que esta tipoloxía supón un novo reto para Aduanas, que traballa en perfilar a forma de combatela e en "adecuar" os medios do Servizo de Vixilancia Aduaneira a esta "nova ameaza".

   Preguntado polo número de semisumergibles que poderían chegar ás costas galegas, evita ofrecer estimacións, ao non existir datos exactos, aínda que confirma que se reciben "alertas periódicas" de narcosubmarinos en Galicia ou aproximándose ao seu litoral.

    Así mesmo, indica que non existe unha estacionalidade definida para este tipo de actividade delituosa e, aínda que a "climatoloxía inflúe", o beneficio esperado fai que as organizacións criminais asuman o mal tempo. "Hai que estar alerta todo o ano, porque as organizacións criminais saben que, se teñen a oportunidade, van tentar alijar", subliña.

   A "ZONA PRINCIPAL" SEGUEN SENDO As RÍAS BAIXAS

   En canto aos puntos de entrada máis activos, Gayá sinala sen dubidar ás Rías Baixas como "a zona principal", onde están asentados grupos criminais "con moita tradición".

   Con todo, apunta que no último ano houbo un "boom" da Costa da Morte, unha zona que "sempre foi de alixos", aínda que historicamente eran de "menor entidade" que no sur de Galicia. "É verdade que está a cobrar forza e o narcosubmarino en Muxía é unha aldrabada. Agora ben, non creo que a Costa da Morte haxa sustituído ás Rías Baixas", matiza.

   Segundo explica, a diferenza radica na orografía. As Rías Baixas contan con "moito máis recuncho e máis zonas de alixo", mentres que a Costa da Morte é "máis pequena", aínda que insiste en que "non se pode esquecer".

   No que respecta aos portos, o principal punto de entrada segue sendo o porto "máis importante", o de Vigo. "Canto maior é o volume de tráfico, maior é a ameaza", sostén.

"POTENCIAR A BASE DE MUROS"

   De cara ao futuro e en relación coa petición do Parlamento de Galicia para contar cunha base permanente de Vixilancia Aduaneira na Costa da Morte, Gayá explica que o obxectivo actual pasa por "mellorar os medios cos que conta a base de Muros".

   "Realmente, a base de Muros e a da Coruña xa atenden á Costa da Morte, unha desde o sur e outra desde o norte. Agora mesmo o que estamos a tentar é, sobre todo, potenciar a base de Muros", avanza.

   Neste contexto, puntualiza que a base da Coruña dispón de "un moi bo barco", mentres que a de Muros quedou temporalmente sen patrulleiro tras retirarse un do servizo por contaminación de amianto.

   "A nosa prioridade é dotar a Muros de bos patrulleiros", afirma, avanzando que este ano entrarán en servizo oito novas patrulleiras tipo lanzadeira e confiando en que algunha poida destinarse a esta base, xa sexa de nova incorporación ou procedente doutros portos. "Esa sería a nosa resposta a esta demanda de maior seguridade na Costa da Morte", remarca.

"SUBCONTRATISTAS" NA INTRODUCIÓN DE DROGAS

   Ao longo dos anos, a figura do narcotraficante galego experimentou unha notable transformación, pasando de perfís máis ostentosos na época do contrabando de tabaco a outros moito máis discretos na actualidade, así como un cambio no seu papel na introdución da cocaína.

   "Pasaron de controlar toda a cadea de introdución a ser, normalmente, subcontratistas dunha parcela determinada da introdución da sustancia estupefaciente", perfila Gayá.

   "Xa non é como antes, cando negociaban directamente os alixos en Colombia", sinala o responsable de Aduanas, que apunta a que outros grupos criminais procedentes do leste de Europa "teñen agora máis peso", mentres que os grupos galegos "sinxelamente forman parte dun tramo da introdución".

BASES DE DATOS "CADA VEZ MELLORES"

   Os membros dos grupos criminais destinan importantes recursos a garantir a súa seguridade e o éxito das súas operacións, o que supón un dos principais retos para a actuación de Aduanas.

   Ante esto, o xefe de Aduanas de Galicia explica que a Administración tamén realiza un esforzo investidor constante, especialmente en tecnoloxía de comunicacións, sistemas informáticos e interceptación de medios.

   De igual forma, subliña que as bases de datos de Aduanas "son cada vez mellores". "É moi importante na loita contra a delincuencia organizada, ter unhas boa bases de datos, de información financeira, que é o que temos aquí", destaca.

   Gayá sinala ademais que outra liña "fundamental" de actuación é o investimento en drones, sistemas técnicos de localización de persoas ou balizas. "Existe un esforzo investidor importante por parte da Axencia Tributaria para mellorar os nosos medios", conclúe.