SANTIAGO DE COMPOSTELA, 2 Nov. (EUROPA PRESS) -
O presidente da Deputación da Coruña, Valentín González Formoso, avisou do "clamor" dos 93 concellos da provincia, que "afrontan serias dificultades operativas para presentar os servizos públicos máis básicos" e están ao "borde do crac financeiro" pola "falta de recursos" unida á "continúa" asunción de "competencias impropias".
O presidente da institución provincial compareceu este luns na Comisión de Economía do Parlamento de Galicia para debullar as contas da Deputación para o próximo ano, no que finalizará o actual mandato. Un exercicio no que, segundo avanzou, a Deputación da Coruña terá o orzamento "máis alto da historia", cun 14,6% máis, até os 293.930.000 euros.
Na súa intervención, Formoso sostivo que a situación é dunha "gravidade importante e non vai a mellor" tendo en conta que os consistorios están "ao bordo do crac financeiro asfixiados polos custos". "A subministración enerxética, a depuración de augas, a recollida e o tratamento do lixo e os servizos de axuda no fogar están a estrangular os presupostos locais", manifestou.
Dito isto, subliñou que detrás de cada servizo municipal hai cidadáns con dereitos e persoas con necesidades vitais e que ao "infrafinanciar financieramente aos concellos está a profundarse na desigualdade e incrementando as brechas sociais, sanitarias e territoriais entre a poboación", afirmou.
Unha "falta de recursos" que, segundo dixo, que se converteu en "práctica continuada" do mesmo xeito que a "transferencia incesante de competencias impropias" ás entidades locais "sen a avaliación do seu custo efectivo e sen a transferencia dos fondos necesarios para a súa execución".
Neste punto, recoñeceu que o proxecto de presupostos para 2027 da Xunta de Galicia contempla un incremento do Fondo de Galego de Cooperación local, elevando a súa contía incondicionada a 170 millóns de euros de 203 millóns, un 8,4% máis para os 313 municipios de Galicia. Con todo subliñou que, "recoñecendo o avance, resulta insuficiente".
"Se pomos esa cifra en cuestión é porque o contraste entre a política financeira da Xunta cara aos concellos e o esforzo da Deputación da Coruña é evidente. En termos relativos, o esforzo orzamentario da Deputación para financiar aos ayuntmaientos multiplica por 20 ao da Xunta", dixo.
"A Deputación pon a disposición dos seus 93 concellos unha contía equivalente á metade de todo o que a Xunta destina para os 300 de Galicia", asegurou para lamentar tamén que a institución provincial reciba "cero euros" do Fondo Galego de Cooperación Local, o que "incumpre o mandato constitucional que establece a participación das entidades locais, incluídas as provincias, nos tributos da Comunidade".
Por todo iso, instou ao Parlamento de Galicia a abordar unha modificación "profunda" que dote de recursos reais ás entidades locais aproveitando o Proxecto de lei de administración local que se tramita na Cámara.
ORZAMENTO "MÁIS ALTO DA HISTORIA"
Na súa intervención, ademais, debullou o detalle das contas da institución que dirixe para o próximo ano, un exercicio no que, segundo avanzou, a Deputación da Coruña terá o orzamento "máis alto da historia", cun 14,6% máis, até os 293.930.000 euros. Un aumento de recursos que, conforme subliñou, procede na súa "práctica totalidade" do aumento das transferencias do Estado.
Despois de advertir de que esta "infrafinanciación municipal" afecta de forma "crítica" a asuntos como a loita contra o despoboamento e o envellecemento, puxo en valor que a Deputación desprega acciones directas con "impacto orzamentario e execución real" para combater estas cuestiones.
Neste punto, puxo en valor programas como Mercanavila e as casas de acompañamento dos maiores, "un modelo público de atención no rural pioneiro en Galicia" con base en centros abertos de 59 prazas divididos en catro unidades convivenciales para garantir coidados de calidade. Segundo avanzou, os primeiros situaranse nas Pontes, Rianxo e Ordes, para contribuír a "reducir a brecha" de prazas residenciais que se necesitan.
En canto ao investimento, destacou que o Plan Único de Concellos, dotado inicialmente con 92 millóns, é o maior plan de obras e servizos do catro deputacións e unha "referencia no ámbito estatal" que para o próximo ano contará cun 4,54% máis.
Ademais, dixo que o segundo concepto de gasto en importancia nas contas da deputación é o gasto social, que representa o 11,75% do total, cun crecemento do 4,6% até chegar aos 34.555.000 euros. Un punto no que explicou que a maior parte do incremento irá ao Servizo de Axuda non Fogar e que a Deputación prevé financiar un total de 395.804 horas deste servizo esencial.
Todo iso, incidiu, mentres a Deputación mantén a situación de "débeda cero" sen recorrer a operacións de crédito nin ao pago de intereses financeiros á vez que "mantén conxeladas as taxas e os prezos públicos provinciais". Por todo iso, afirmou que as contas para 2027 debuxan a unha administración "rigorosa", con "débeda cero", "comprometida cos servizos públicos e plenamente dedicada a protección do municipalismo".
INTERVENCIÓNS DOS GRUPOS
Na comisión, a deputada do PSdeG Patricia Iglesias puxo en valor o traballo que desenvolve a institución provincial, que "demostra que hai outra forma de gobernar, outra forma de xestionar os recursos públicos e de entender a cooperación institucional". Así, censurou que o PP continúe trasladado aos concellos "ano tras ano" trasladando competencias "impropias" aos consistorios sen os recursos económicos necesarios para o seu desenvolvemento.
Pola súa banda, a deputada do BNG Iria Taibo, cuxa formación goberna en coalición co PSdeG na Deputación, incidiu na necesidade "urxente" de redefinir o financiamento dos concellos, que asumen competencias impropias por "acción ou por omisión da Xunta" sen que esta institución "compense pola vía económica".
Ademais, sobre a repartición de fondos, sostivo que a presenza do BNG na institución ten entre os seus obxectivos, e "desde un espírito crítico" sobre o funcionamento destas institucións, lograr "unha mellor distribución" das partidas para reverter as desigualdades e compensar dalgún modo a "irresponsable falta de apoio da Xunta" ás entidades locais.
En fronte, o deputado do PPdeG, Gonzalo Trenor, cualificou de "contraditorio" que o presidente provincial acuda á Cámara a dicir que non ten que recorrer á débeda nin a incrementar as taxas mentres asegura que as entidades locais "teñen dificultades de financiamento".
Ademais, rexeitou as críticas ao orzamento da Xunta ao pór en valor as partidas que destina aos concellos, de cuxo incremento asegurou estar "moi orgulloso" e aproveitou para asegurar que na institución provincial está a darse unha "práctica fraudulenta" no manexo de fondos ao "sortear a lei de subvencións" na contratación de actos públicos a unha asociación dirixida por "destacados membros do BNG, como é a Plataforma Quermeos Galego".
"Unha cousa é subvencionar e outra moi distinta contratar con fondos públicos a unha asociación para que, no canto de prestar servizo á administración ou aos administrados, lanza mensaxes ideolóxicas", censurou.
